ننگرهار و پکتیکا ولایتلریده پاکستان هوا هجوملریدن کېیین اجتماعی ترماقلرده بیر بالهنینگ ویدیوسی ترقهتیلدی که بو ویدیونی کۉرگن هر بیر یورهک و وجدان تیترر اېدی. شو سبب بو ویدیو اجتماعی صحیفهلرده کېنگ محاکمهلرگه سبب بۉلدی. ویدیوده کیچیک یاشلی بیر باله پاکستان هجوملری نتیجهسیده جان بېرگن عایلهسینی سۉرهب کۉزیدن یاش تۉکیب تورگن. بو ویدیو بیزگه بیهوده اوروش و تارتیشوو عاقبتنی بیلدیرهدی که شوندی رنج و عذابلرنی اۉرتهگه آلیب کېلهدی. بو ویدیونی کۉرگنده قنچهلر قیغو و اچینرلی احوال آدم ذهنیگه توشیب شو آرهده بو وضعیت عاملی کېم؟ نیمه اوچون بو باله شوندهی یتیم بۉلیب قالدی؟ و وضعیت سببچیسی بۉلگن طالبان قندهی قرارلرنی قبول قیلهیبتی دېگن سواللر بیلن دوچ کېلهسیز.
افسوسکه طالبان بو وضعیتنی توگهتیش اوچون اۉیلهشی اۉرنیده افغان ملیگرالری بیلن بیر قۉل بۉلیب، همهنی پاکستان بیلن اوروشگه تارتیشگه اورینماقده دیر تا شو بیلن طالبان ملی بیر دعوا اساسیده مشروعیت تاپیب و افغان ناسیونالیزمی یا ده افغانیت توشینچهسی کوچلنیب، افغانستان ناملی مملکتنینگ بوتون اهالیسی بو توشینچه دایرهسیده ییغیلیشینی سۉرهشماقده دیر.
طالبان و افغان ملیگرالر بو وضعیتده طالبان یانیده توریب، پاکستان بیلن دشمنلیک قیلمهگن شخصنی «خیانتکار» دېب عیبلب، پاکستان بیلن دشمنلیک قیلیش همه اوچون فرض دېب بیلدیریشماقده دیر. حال بو که بونگه قرشی بۉلگن آدملر اۉزلرینی افغان اېمسمیز و پاکستان بیلن «دیورند چیزیغی» دېگن ناحق دعوالر سبب بونچهلیک بالهلرنی کۉز یاشی تۉکیلمهسین دېگن آدملرگه خیانت تاپهسی اوریلماقده دیر.
طالبان و افغان ناسیونالیزمی شوندهی بیرحالده پاکستان بیلن اوروشده باشقهلرنی هم ملیگرالیک احساساتی بیلن چقیرماقده دیر که بو حاکمیت همده قبیلهوی بو توشینچه پاکستان بیلن آرهلری بیراز یخشیلنگن تقدیرده درحال کېلیب، افغانستان باشقه خلقلری مدنیتلری اینیقسه اۉزبېکلر و تورکمنلرنینگ تیللری، مدنیتلری و سیاسی حضورلرینی یۉق اېتیشگه بېل باغلهیدیلر. بیز بونی اوزاق ییللر دیر که گواهی بۉلیب کېلهیپمیز. بیزنینگ تاریخیمیزدن بیر یادگارلیکنی تیلیمیزدن بیرگینه سۉز ینگرهب تورگن بیرتهگینه لوحهنی تحمل قیلالمهگن بیر حاکمیت یاده ملیگرالیک توشینچه قندهی قیلیب اوروش و آغیر کونلرده بیز بیلن اۉزلرینی بیر توتیب بیزنی هم بیرگهلریده قان توکیشگه چقیرهدی. دېیرلی اۉزبېک و تورکمنلر باریب طالبان و افغان ملیگرالری بیلن بیرگه پاکستان یا باشقه بیر جریانگه قرشی کورهشدی نیمه کفالت بار دیر که بو کورهشیش یکونلنگندن کېیین اۉز مدنیتلری باسیم آستیگه آلینمهیدی؟ حال بو که بیز بو مدنیتیمیز، تیلیمیز حتا که یېرلریمیز باسیب آلینهیاتگنینی هر کون گواهی بۉلهیپمیز. شوندهی اېکن بیزگه بیر نرسه خلاصه بۉلهدی بو که طالبان و افغان ناسیونالیزمی فقط شو زمانلر بیزنی اۉزلریم بیلن بیرگه بیلهدی که قانمیز اولرنینگ قبیلهوی توشینچهلری اوچون تۉکیلسه و شوندن کېیین هم قان حرمت اېتیلمهی بیزنینگ بایلیکلریمیز و بارلیکلریمیز ایاغ آستی اېتیلسه.
شوندهی اېکن بیز ننگرهارده بالهگینه باشیگه کېلگن آفت و قیامتدن قیغولنهمیز چونکه بیر انسان اولهراق هیچ بیر بالهنینگ یتیملیک یاشی تۉکیلیشیگه روادار اېمسمیز. لېکن افسوس که بو بالهنینگ یتیملیک کۉز یاشلری هم طالبان و افغان ناسیونالیزمی تامانیدن اۉز قبیلهوی توشینچهلرینی مستحکملش و باشقهلر اۉزلیکلریدن اوزاقلشتیریش مقصدیده ناتۉغری ایش آلینماقده دیر.
