امریکا قۉشمه ایالتلری و ایران اسلام جمهوریتی آلتی هفتهلیک اوروش و کېنگ تۉقنهشوولردن کېین نهایت ایکّی هفتهلیک بیر آتیش-کېسین کېلیشوویگه موافقت قیلدیلر.
امریکا جمهور باشلیغی و ایران خوفسیزلیک کېنگشی تامانیدن تصدیقلنگن بو کېلیشوو اساسیده، ایکّی تامان پاکستان واسطهچیلیگیده، کېلهسی ایکّی هفته دوامیده اوروشنی بوتونلهی تۉختهتیش یۉللرینی کۉریب چیقهدیلر.
ایران خوفسیزلیک کېنگشینینگ معلوم قیلیشیچه، بو مملکت تینچلیک اوچون ۱۰ بنددن عبارت بیر ریجهنی پاکستان آرقهلی امریکا تامانیگه تاپشیرگن بو شرطلر اېسه ایران تینچلیککه قرار قیلیشی اوچون اساسی مسالهلر دیر. حاضر اېسه اساسی بو دیر که ایران و امریکا اوروشی اېندی یکونلنیشی قنچهلیک ممکن و بو بارهده قندهی سناریو موجود دیر؟
نشر اېتلیگن معلوماتلرده ایراننینگ تینچلیک اوچون بۉلگن شرطلری، شونی کۉرسهتدی که دایمی تینچلیک کېلیشوویگه اېریشیش انچه قیین کۉرینهدی. بیراق شوندی بۉلسه هم بعضی-بیر باسیملر ایکّی تاماننی هم نیمه بۉلگنده هم بیران تینچلیک یۉلینی ایزلهشگه مجبور قیلگنی بېللی دیر.
یوقاریده اېسلب اۉتگنیمیزدیک ایران اسلام جمهوریتی، امریکا بیلن تینچلیک اوچون ۱۰ بنددن عبارت شرط-شرایطلرنی شریک قیلگن. ایتیلیشیچه ایراننینگ بو شرطلری ایچیده، بو مملکتگه قرشی تحریملر بوتونلهی بېکار قیلینیشی، ایرانگه هجوم قیلینمسلیگی اوچون کفالت بېریلیشی، ایران بیلن اتفاقچی بۉلگن حزبالله کبی گروهلرگه قرشی هجوملر تۉختهتیلیشی، هرمز بۉغازی صلاحیتی بوتونلهی ایران اختیاریگه قۉییلیشی، امریکا حربیلری یقین شرق حدودلرینی ترک اېتیشی، ایران اورانیومنی باییتیش جریانی سقلنیشی و شونگه اۉخشش باشقه بیر قنچه مسالهلر دیر که ایران تینچلیک اوچون اۉرتهگه تشلهگن.
حقیقتدن هم ایراننینگ تینچلیک اوچون شرطلری شو مسالهلردن عبارت بۉلسه بو تینچلیککه قۉل تاپیشنی بیرازگینه قیینلشتیریشی ممکن. چونکه بو شرطلر ایچیده هم امریکا اوچون قبول قیلینمس بیران موضوعلر بار و هم منطقه مملکتلری اونگه قرشی بۉلیش ممکن بۉلگن بیران مسالهلر موجود دیر.
مثال اوچون، امریکا ایرانگه قرشی اوروش باشلهگنیدن اساسی مقصد، بو مملکت هستهای قورالگه قۉل تاپمسلیگی دېب بیلدیرگن. بو اوچون اورانیومنی باییتیش ایرانگه سقلنیشی امریکا قولهیلیک بیلن قبول قیلهدیگن بیر مساله کۉرینمهیدی. شونینگدېک امریکا اوزاق ییللر دیر که یقین شرق حدودیده ایران نفوذینی آزهیتیریب اۉز تاثیرینی کوچهیتیریشگه اورینماقده و شو سبب، بو مملکت قولهیلیک بیلن ایران بیلن تینچلیک امضالنیشی مقصدیده، یقین شرقده اۉز حضورینی آزهیتیرمهی و منطقهده ایراننینگ لبنان حزبالله کبی قۉللب-قۉتلهگن گروهلریگه آسانگینه امان بېریشی ممکن اېمس. بوندن تشقری، ایراننینگ هرمز بۉغازیگه بوتونلهی اېگهلیک قیلیشی اوچون بۉلگن شرطی هم آسانلیک بیلن قبول قیلینهدیگن بیر مساله اېمس بوندهی بۉلگن تقدیرده، ایران دنیانینگ اېنگ مهم سودا یۉللریدن بیرینی اۉز اختیاریگه آلیب، بو مملکت کوچلنیشیگه سبب بۉلهدی. شو سبب بو نه فقط امریکا تامانیدن قولهیلیک بیلن قبول قیلینمسلیگی ممکن بلکه قطر، کویت، بیرلشگن عرب امیرلیکلری و سعودی عربستان کبی مملکتلر هم بوندهی بیر امتیاز ایرانگه بېریلیشی اوچون قرشیلیک کۉرسهتیشی ممکن دیر.
بوندن تشقری، ایران و امریکا اۉرتهسیدهگی ایشانچسیزلیکلر هم دایمی بیر تینچلیک کېلیشووی برابریدهگی اساسی معمالردن دیر.
تینچلیک اوچون امریکا و ایران مجبوریتلری
اېسلب اۉتیلگن بو معمالرگه قرهمسدن، امریکا قۉشمه ایالتلری و ایران اسلام جمهوریتی تینچلیککه یوز کېلتیریشی اوچون بیر قنچه مجبوریتلر بیلن هم دوچ دیر.
تینچلیک اوچون امریکا مجبوریتلری: امریکا قۉشمه ایالتلریده ایرانگه قرشی دونالد ترمپ تامانیدن باشلنگن اوروش اونچهلیک یخشیلیک بیلن کوتیب آلینمهدی و دونالد ترامپ بو قرار عاموی ناراضلیکلر بیلن هم دوچ کېلدی. شو سبب امریکا حکومتی بوندن آرتیق اوروشنی دوام اېتتیریب، اۉزینی بو مملکت اهالیسینینگ عاموی ناراضلیکلرینی کۉپراق اېتیشی خواهلهمسلیگی ممکن. بوندن تشقری، اوروش خرجتلری هم امریکانی اوروش دوامیدن باش تارتیشیگه سبب بۉلیشی ممکن چونکه امریکا میلیاردلب دالر اوروش خرجتلرینی دواملی بۉینیگه آلیشگه تیار اېمس.
تینچلیک اوچون ایران مجبوریتلری: ایران هم بو آلتی هفتهلیک اوروش دوامیده جدّی باسیملر آستیده قالدی. هم اقتصادی باسیم و هم حربی باسیم حاضر ایران برابریده تۉختهگن شو سبب، اوروشنی بوندن آرتیق دوام اېتیشیگه آسانلیک بیلن تیار بۉلمسلیگی ممکن و تینچلیک اوچون بۉلگن یۉللرنی کۉریب چیقهدی. ایران دوچ بۉلگن اوشبو باسیملر هم سبب، بو مملکت ترمپ تامانیدن بېریلگن مهلت یکونیگه ایکّی ساعت قالگنده تینچلیک کېلیشووینی تصدیقلهدی حال بو که ایران بوندن ایلگری، حتا که امریکا بیلن مذاکره اۉتکزیشنی هم قبول قیلمهی تورگن اېدی.
موجود بۉلگن سناریو
امریکا و ایران حقیقتدن هم اوروشدن چرچهگن بۉلسه بیر کېلیشووگه موافقت قیلیشلری ممکن و بو اېسه اۉرتهدهگی ایشانچسیزلیک و شرطلرنینگ بیر-بیراویگه قبول قیلینمس بۉلگنی سبب، وقتینچهلیک بیر کېلیشوو بۉلیشی ممکن دیر. بونگه مثال ایلگری «برجام کېلیشووی»نی کېلتیریش ممکن که ایران و امریکا بو کېلیشوودن تیزلیک بیلن چیقیب، اۉرتهدهگی کېلیشاوچیلیکلرنی بوتونلهی حل اېتالمهدیلر. شو سبب بو مرته هم وقتینچهلیک شوندی بیر کېلیشووگه قۉل تاپیب، اوندن کېین هم ضدیتلرینی دوام اېتیشی ممکن البته بو کېلیشوو هم کۉرینیشده ایکّی تامانگه هم بیران پیروزلیکنی نظرده توتیشی مهم دیر چونکه دونالد ترمپ هم امریکا خلقیگه اوروشدن نیمه ثمره آلگنینی ایتیشی کېرهک و بو تامانده ایران هم بیران موفقیتلیکلرنی اعلام قیلیشی درکار دیر.
ایران بیلن بۉلگن امریکا اوروشیده ینه بیر سناریو بو هم بۉلیشی ممکن دیر که امریکا اۉزینی بیر کېلیشوو اساسیده بو اوروشدن چیقاریب، اسراییل آرقهلی اوروشنی دوام اېتتیریشی هم احتمالی موجو دیر.
خلاصه قیلیب اَیتگنده، ایران و امریکا اۉرتهسیده دایمی تینچلیک تامینلنیشی بیر قنچه جدّی توسیقلیکلر بیلن یوز مه یوز دیر بیراق شوندی بۉلسه هم ایکّی تامان هم حاضرگی دوام اېتیب تورگن اوروش و تۉقنهشوونی بیر شکلیده تۉختهتیشگه بیران مجبوریتلر بیلن دوچ دیر.
