امریکا جمهور رییسی دونالد ترامپ، ایران بیلن اۉت آچیشنی تۉختهتیش مدتینی اوزهیتیریش و هرمز بۉغازینی قَیته آچیش بۉییچه کېلیشووگه کېلهسی هفته ایچیده اېریشیلیشینی ایتدی.
ترامپ ایبیسی تلویزیونیگه بېرگن مصاحبهسیده کېچه (دوشنبه، 11-جوزا) یوزهگه کېلگن معمانی تېزده حل قیلگنینی و حاضر وضعیت «جوده یخشی» کۉرینهیاتگنینی ایتدی.
او شوندهی دېدی: «کیچیک بیر معما پیدا بۉلدی، لېکن سیز هم کۉرگن بۉلسنگیز کېرهک، مېن اونی جوده تېز حل قیلدیم.»
اونینگ ایتیشیچه، بو معما اېراننینگ مذاکره چوکینی ترک اېتیش بیلن تهدیدی همده اسراییل و لبناندهگی حزبالله اۉرتهسیدهگی تۉقنهشوولر سبب یوزهگه کېلگن.
ترامپنینگ ایتیشیچه «مېن حزبالله بیلن گپلشدیم و اولرگه اۉق اوزمنگ دېدیم. اسراییل باش وزیری بنیامین نتانیاهو بیلن هم گپلشدیم و اونگه هم اۉق اوزمنگ دېدیم. هر ایکّی تامان هم اۉق آتیشنی تۉختهتدی.»
او ینه قۉشیمچه قیلدی: «بو عادي مسأله اېمس. سیز جوده کتّه دولت حقیده گپیریهپسیز، او کېلیشوو قیلیشنی خواهلهیدی. جوده چوقور عداوتلر بار. شونینگ اوچون بو اولرگه هم آسان اېمس، بیزگه هم آسان اېمس. اما بیز کېرهکلی نتیجهلرگه اېریشیهپمیز.»
ترامپ کېلیشوو وقتی حقیده گپیریب، اونینگ فکریچه بو «کېلهسی هفته» ایچیده عملگه آشیشی ممکنلیگینی ایتدی.
شو آرهده، ایران پارلمانی رئیسی و مذاکرهلر هیئتی رهبری محمد باقیر قالیباف مذاکرهلر تۉختهتیلیشی و اوروش میدانیگه قَیتیلیشی حقیده آگاهلنتیردی.
قالیباف لبنان پارلمانی رئیسی نبیه بری بیلن تیلفون صحبتیده شوندهی دېدی: «اگر اسراییل نینگ لبنانگه هجوملری دوام اېتسه، نهفقط مذاکره جریانینی تۉختهتهمیز، بلکه اسراییل رژیمیگه قرشی تورهمیز.»
کېچه اسراییل باش وزیری بنیامین نتانیاهو اوردوگه لبنان پایتختی بیروتگه هجوم قیلیشنی بویورگن اېدی.
بونگه جوابا حزبالله هم اسراییلگه قرشی هجوملرینی باشلهدی.
ایران تشقی ایشلر وزیرلیگی بیانات چیقریب، اسراییل نینگ لبنانگه هجومینی اۉت آچیشنی تۉختهتیش کېلیشووینینگ بوزیلیشی دېب اتهدی و بونینگ عاقبتلری اوچون امریکا جوابگر بۉلیشینی بیلدیردی.
بو معما دونالد ترامپنینگ ارهلشووی بیلن حل قیلینگنی ایتیلماقده. اما فارس کۉرفزیده ایران اسلام انقلابی قۉریقچیلری (سپاه پاسداران) و امریکا مرکزي قوماندانلیگی سنتکام اۉرتهسیدهگی تۉقنهشوولر حلی هم دوام اېتماقده.
سپاه پاسداران ایران کېچقورون اقش مرکزي قوماندانلیگی (سنتکام) تامانیدن «لیان استار» کېمهسیگه هجوم قیلینگنیگه جوابن امریکا کېمهسیگه ضربه بېرگنینی بیلدیردی.
دېنگیز کوچلری بیاناتیگه کۉره، امریکا تامانیدن ایران کېمهسی «لیان استار»گه عمان دېنگیزی حدودیده هجوم قیلینگچ، جواب طریقهسیده «اماسسی ساریسک» کېمهسیگه قناتلی راکت بیلن ضربه بېریلگن.
سپاه نینگ دعواسیگه کۉره، بو کېمه امریکا-اسرایلگه تېگیشلی.
امریکا بو بارهده حاضرچه هېچ قندهی ایضاح بېرمهگن.
بیراق بویوک بریتانیا دېنگیز سودا عملیاتلری تشکیلاتی (یوکیامتیاو) عراقنینگ بندر امالقصر پورتیدن 40 دېنگیز مِیلی جَنوبی-شرقده جایلشگن حدودده کانتینر کېمهسیگه نامعلوم سنارید تېگیب، کتّه پارتلش صادر بۉلگنینی معلوم قیلگن.
