بوکون : شنبه 26 ثور 1405

Kabul
+10...+17° C

بوکون : شنبه 26 ثور 1405

Kabul
+10...+17° C

اۉزبېک تی‌وی

پخش ویدیو

اېنگ کوپ اۉقیلگن

قلم بیلن آچیلگن ینگی یۉل-مهریه مهری

مهریه مهری(مهرجان) اوستا محمد نبی تېمیرچی قیزی 1344. ییلی سرپل ولایتی، سرپل شهری نینگ بلوچ خانه گذریده بیر زحمتکش و محنتچی عایله‌ده توغیلدی. مهریه، باشلنغیچ اۉقوونی سرپل نینگ قیزلر اۉرته مکتبیده، لیسه‌سینی جوزجانده بیتیرگن. دولت اۉزگه‌ریب، خلق دموکراتیک حزبی حاکمیتی باشلنگندن سۉنگ، ولایتلرده اینیقسه سرپل ولایتی و شهریده دولتگه قرش قۉزغالانلر باشلندی. دولتگه قرشی کوچلر اهالی تینچلیگینی بوزیب، کۉپدن-کۉپ عایله‌لر، اینیقسه آیدینلر نینگ کۉچیشیگه سبب بۉلدی. آواره بۉلگن خلق؛ اۉز اوی-جایی، ایشی و یېر-سووینی خداگه تاپیشیریب؛ شبرغان، مزار شریف و کابلگه یوزلندیلر. شونینگدیک، مهریه نینگ آته‌سی هم سرپلنی ترک اېتیب، شبرغانگه کۉچدی و مهریه تحصیلینی شبرغانده دوام اېتتیریب، جوزجان لیسه‌لری نینگ بیریدن فراغت تاپیب، آز مدت اۉقووتوچی صفتیده ایشله‌دی.

مهریه، باله‌لیک چاغیدن آق، ذکا، ذهنی اۉتکیر، اۉقیش و اۉرگنیشگه چنقاق و تیریشقاق اېدی. شو اوچون هم او استعدادلی و اکتیف اۉقووچیلردن بیریگه ایلندی. اینیقسه جسارتی یېترلیچه بۉلگنی اوچون هم، دایم مکتبی‌نینگ ترانه گروهی عضوی بۉلگن. شو بیلن مهم مناسبتلر و اۉزه‌ل کونلرده؛ ترانه‌لر، شعرلر و مقاله‌لر اۉقیب تورگن.

مهریه مهری، جوده یاشلیگده تورموشگه چیقیب، عایله‌لیک بۉلدی. بیراق، عایله‌لیک بۉلیشی و ایشله‌شیگه قره‌مه‌ی، عالی اۉقووینی دوام اېتتیریش اشتیاقی یوره‌گیده سۉنمه‌دی. مهریه، اشتیاقی نینگ النگه‌سی طفیلی، جوزجان بیلیم یورتیگه کیریب، عالی اۉقوونی دوام اېتیردی. او، 1377. ییلیده جوزجان بیلیم یورتینی یوقاری بهالر و موفقیت بیلن بیتیردی. اۉقیشینی توگتگچ، ایلک مرته شبرغان شهری نینگ خصوصی بانکلریدن بیریده ایشگه باشله‌ب، خلقیگه خدمت قیلگن. بیراق، کېینراق ایریم قیینچیلیکلر طفیلی بانک نینگ اندخویده‌گی شعبه‌سیگه یوباریلدی. شونینگدېک مهریه، اوزاق ییللر دوامیده چمه‌سی 10 ییل عایله‌سیدن ییراقده مسافرلیک و یۉل عذابینی قبول قیلیب، ایشنی دوام اېتیردی.

 

دکتور شفیقه یارقین بانو فصل نامه‌سی نینگ 73نچی سانیده «استعدادلی اۉزبېک شاعر، مهریه مهری» عنوانی بیلن مهریه نینگ بیوگرافیسی، او بیلن قنده‎‌ی تانیشگنی، استعدادی و ادبی فعالیتلری حقیده ایخچم بیلگیلر یازگن. قاله‌بیرسه، مهریه نینگ قیسقه بیوگرافیسی و شعری نمونه‌لرینی باشقه شاعره‌لر قطاریده خانیم دیباج نینگ «ایپک تاله‌لری» کتابیده اۉقیشیمیز ممکن. دکتور شفیقه یارقین دیباج، اونینگ تۉغریسیده سۉزلرینی شونده‌ی یازگن:

“مهریه، شعرده مېنگه شاگرد بۉلدی و بوتون رهنمالیگیمنی قبول قیلیب، اعلا درجه‌ده عملگه آشیردی. باریب-باریب یخشیگینه شاعر بۉلیب یېتشیدی. حتی بداهه‌چیلیکده هم انچه مهارتگه اېگه بۉلدی. او، 1370 ییلیدن بویان شعر یازیب کېلگن بۉلسه-ده، افسوس که شعرلری علحیده تۉپلم بۉلیب باسیمدن چیقمه‌گن. او، اۉزبېک تیلی و اۉزبېک خلقی نینگ تورلی مراسمی، اینیقسه فولکلوریک مراسمی گه جوده قیزیقووچن اېدی و نېچه قتله اۉز اوییده مهمان چقیریب، تورلی فولکلوریک مراسمنی جمله‌دن سومه‌لک  پیشیریش و سرپلگه خاص «مینچاق سالری» مراسمینی تشکیل اېتدی. اونینگ اۉزی نای-نای ایتیشده اوستا اېدی. سبزه‌من قوشیقلری و شعرلرنی جوده کۉپ یادگه آلگن اېدی. اینیقسه مینچاق سالر اۉینیگه کۉپراق اۉزی نینگ سبزی‌من ایتیشیگه گواه بۉلدیک.

مهریه مهری نینگ شعرلریده مضمون رنگمه‌-رنگلیگی کۉزگه تشلنه‌دی. او؛ آنه، وطن، اۉزبېک اېلی، انسان و اۉزی نینگ قیغولری و ایستکلرینی شعر تیلی بیلن کویله‌یدی. شونینگدیک اۉتمیشی، نوایی و بابرلر بیلن فخرلنه‌دی و اولر یۉلیدن باریشنی اېسته‌یدی. اونینگ شعرلری کۉپراق غزل فورمیده یازیلگن. بو اېسه اونینگ مهری غزلگه کۉپراق اېکنینی کۉرسته‌دی. مهریه مهری هم باشقه خاتین شاعرلریمیزدیک اېرککلرگه اۉخشتیشلرنی شعریگه کېلتیرردی و اېرککچه اسلوبیده شعری یازردی. بیراق، رهنمالیگیم آستیده خاتینگه خاص اۉخشه‌تیشلرنی قۉللب، اسلوبینی اۉزگرتیردی. اونینگ شعرلریده اوشبو خصوصیتلرنی یققال کۉریشیمیز ممکن.”

مهریه مهری حاجی فیض الله بېکزاد بیلن تورموش قوریب، تۉرت اۉغیل-اوچ قیز و 21 نبیره و بیر چیبره‌گه اېگه اېدیلر. بختگه قرشی که استعدادلی اۉزبېک شاعره‌سی مهریه مهری درمانسیز کسللیکه اوچره‌ب قالدی. اۉز یورتیده دوالش امکانی تاپیلمه‌گنی اوچون نېچه مراتبه پاکستانگه باریب ساغه‌ییب کېلدی. بیراق، بغیر(جیگر) کسللیگی بۉلگنلیگی اوچون، 1403. قویاش ییلی، قوس آیی نینگ 27. کونی(میلادی 2024. ییلی، دسامبر آیی نینگ 17. کونی) وفات اېتدی. اونینگ پیکری جوزجان ولایتی نینگ شبرغان شهریده توپپراققه بېریلدی.

 

حرمتلی حلیم یارقین فسبوک صحفیه‌لریده رحمتلی مهریه حقیده شونده‌ی یازگنلر:

“مهریه مهری خانیم اۉشه یاشلیگیدن‌آق استعدادلی، اۉقیش و ایشده تریشقاق و اۉته محنتچی اېدی. او، هم ایشلب روزگار اۉتکه‌زیب، همده جوزجان بیلیم یورتی اۉزبېک بۉلیمینی موفقیتلی بیتیردی. رحمتلی مهری اۉزبېکچه و دری تیلیده شعر یازردی. مشاعره و ادبی ییغینلرده قتنه‌شیب اۉقییردی. او، عالی تحصیلی نینگ علمی مونونگرافینی “سرپل اۉزبېک عیال شاعرلری” عنوانی آستیده چیرایلی یازیب، موفقیت بیلن حمایه قیلگندی. اونینگ بو مونگرافی، دکتور شفیقه یارقین نینگ “ایپک تاله‌لری” همده علیشیر انتظار نینگ “بی‌بی آتون” تذکره‌لریده اساسی و مهم منبع اۉله‌راق اسقاتگن. رحمتلی مهریه مهری نینگ علمی مونوگراف تذکره‌سی، افغانستانده اۉزبېک تذکره‌چیلیک تاریخیده عیاللرگه خاص یازیلگن ایلک تذکره دیر. اونده 20گه یقین شاعرلر تانیتیلگن.

اونینگ سۉنگگی رسمی ایشی خصوصی بانکلردن بیری نینگ اندخوی بۉلیمیده اېدی. او، بغیر(جگر)  کسللیگی طفیلی وفات اېتگن. اۉلکه‌میز نینگ خاتین-قیزلرگه نسبتا حاضرگی اینچلی تضییقات محرومیتیگه کۉره، مهری خانیم نینگ وفاتی آغیر یوقاتیش دیر.”

 

مهریه مهری‌نی یقیندن تانیگن اۉرتاقلری، شاعرلر و ادیبلر اونی صمیمی، تیریشقاق، کۉنگلی آچیق، فرهنگ سېور، مهربان و بیلیم سېور خاتین اېکنلیگی بیلن تعریفله‌یدیلر. یانیده اۉ فاکولته‌سینی نینگ دیپارتمنتی بیلن یخشی علاقه‌گه بۉلیشی همده، اۉقیشیده تیریشقاق و ذکا بۉلگنی سببلی آلقیش نامه‌لرگه سزاوار بۉلگن. مهریه‌نی بیلیم اۉرگنیش اینیقسه، اۉزبېک تیلی و ادبیاتینی اۉرگنیشده چوقور قیزیقیشی و علاقه‌سی بار اېدی. شونینگ اوچون هم او، هر مناسبتده شعرلر یازردی و شعرلری ایریم ژورناللرده و کونده‌لیکلرده نشر بۉلردی. ایتیش کېره‌ک که، مهریه مهری و اونینگ تورموش اۉرتاغی فیض الله عکاس تشبثی بیلن، نوایی و بابر سېنگری اۉزبېک ادبیاتی نینگ یېریک نماینده‌‌لری نینگ پورتیریتلری چیزیلدی و اجتماعی بیلیملر فاکولته‌سیگه ساوغه قیلیندی.

شونده‌ی خاتینلر بار که، اولر نینگ بارلیگی، استعدادی و اینتیلیشی توپلومگه یاغدو ساچه‌دی و مدنیت رواجیگه اولوش قۉشه‎‌دی. شاعره‌ مهریه مهری نینگ کوره‌شی، حیاتی و ایبچیلیلیگی کۉپلرگه الهام بغیشله‌یدی. اونینگ اېسده‌لیکلری و روحی منگو یشه‌سین.

شریک قیلینگ

Related Posts

Add New Playlist