عبدالله اېرکین، محمد یعقوب اۉغلی هجری قویاش 1326 ییلی سرپل ولایتی مرکزی تکانه خانه محله‌سیده اۉرته حال و سوادلی عایله‌ده توغیلگن. اېرکین رسمی اۉقیشینی باشله‌گندن آلدین، نېچه ییل اوی مکتبی یا ملاده باشلنغیچ دینی تعلیملرینی اۉرگنه‌دی. سۉنگ، 1337 ییلی سرپل منهاج سراج اۉرته مکتبیده درسگه باشلب، اوقیشینی 1346 ییلیده تمامله‌یدی. اېرکین، 1347 ییلیده کابل نینگ اساسی دارالمعلمینیده لیسه دوریگه کیریشگه موفق بولیب، 1349 ییلیده بیتیردی. کیېن اېسه، اۉز توغیلگن توپراغی سرپل شهری نینگ منهاج سراج مکتبیده مقدس اۉقیتووچیلیک وظیفه‌سینی بجره‌دی. نېچه ییلدن سۉنگ سرپل نینگ اَپَردی قیشلاغی نینگ مکتبیده اۉقیتووچی، سۉنگ سرمعلم بۉلیب، ایشنی دوام اېتتیردی. حلیم یارقین یازمه‌لریگه کۉره، عبدالله اېرکین سپورت شیدالریدن بۉلیب، منهاج سراج مکتبی نینگ والیبال تیمیده مربیلیک قیلر و ایریم پیتلر هم اۉینر ایدی. او، بوتون اۉقیش کېزلریده هېچ بیر سیاسی آقیملر و گروه‌لرگه فعالیت قیلمه‌گندی. بیراق، 1357 ییلیده ینگی حاکمیت کېلیب، اۉزگریشلر یوز بېرگندن سۉنگ، اۉلکه‌ده‌گی کېنگ اجتماعی، مدنی و سیاسی اۉزگریشلر و آقیملرگه قۉشیلیب، فعالیت قیله باشله‌دی. یانیده اۉقیمیشلی و ضیالی اۉقوتووچی اۉله‌راق سرپل منطقه‌لریده‌گی اۉزگریشلرگه هم فعال قتنشدی.
کۉپ اۉتمه‌ی، دولتگه قرشی مخالف گروه‌لر تاپیلدی. اینیقسه معارف، تعلیم تیزیمی و دولت توزومیگه قرشی فعالیتلری کېسکینله‌شیب، قوراللی حرکتلر اوج آلدی. اېرکین اېسه اۉقوتوچیلیک یانیده، دولت صفیگه توریب کوره‌شدی. 1359 ییلی سرپل نینگ بیر قنچه ییگیتلری بیلن 4-3 آیلیک حربی کورسنی اۉقیش اوچون کابلده‌گی ریشخور تعلیمی غوندگه باردیلر. اۉقیش توگه‌گنیدن سۉنگ او بېلگیلنگن نظامی درجه بیلن سرپلگه کېلدی. شو بیلن معارف یۉنه‌لیشیدن اوزاقلشیب، حربی ایشلر جمله‌دن؛ مخالف گروه‌لرگه قرشی خدمت قیله‌دی. دولت و جنگریلر اۉرته‌سیده‌گی اوروشلر کۉپلب مادی و معنوی اینیقسه ایچکی مهاجرتگه سبب بۉلدی. بو تینچسیزلیکلر و اوروشلر سببی بیلن مکتبلر، کۉپریکلر، دولت و اولوسگه تېگیشلی عام‌المنفعه قوریلمه و دفترلرگه اۉت قۉییلیب و یا هم ایش آلینمه‌یه‌جک قدر بوزیب تشلنردی. اېنگ مهمی هر ایّکی تماندن منطقه نینگ اولوسی اینیقسه، یاش ییگیتلری کۉپ اۉلدیریلدی. اوشبو قره‌مه-قرشیلیکلرده اۉقیتووچیلر، مامورلر، ضیالیلر و اۉقیتووچیلر هم قربان بۉلدیلر. چونکه اولرنینگ بیر قنچه‌سی «اسلامی جمعیت»، «اسلامی حزب» و «اسلامی حرکت»کبی حزبلر بیلن فعالیت قیلر ایدیلر. ایتیب اۉتگنیمیز حزبی شخصلر نینگ دولتگه قرشی اوروشی و اوز-آرا اوروشلری سبب، کۉپلب عادی انسان اۉلدیریلدی و ایریملری اوز یورتلریدن و اویلریدن بدرغه بۉلدیلر. بو وضعیت البته که سرپل ولایتی نینگ مرکزی و والسوالیکلریگه یوز بېریب، قربانلرگه سبب بۉلدی.
افسوس که، آلدینراق ایتیب اۉتیلگن فاجعه‌لر آره‌سیده عبدالله اېرکین هم بار اېدی. رحمتلی اېرکین، اوشبو واقعه‌لر قرشیسیده ددللیک بیلن دولت صفتیده ایزچیل شکلده کوره‌شدی و مجادله قیلدی. عبدالله اۉشه کېزلرده بوتون اوچینچی اۉلکه‌لر نینگ استعمارچیلرگه قرشی کوره‌شلریده عجایب اۉرنک و اۉلگو بۉلگن کیوبا یېتکچیسی فیدل کاسترو کوره‌شلری و توتکن یۉلیدن الهاملنیب، کوره‌شیده اونینگ یولینی قۉللندی. او، اۉزی نینگ یوکسک و کېلیشکن نوچه بۉیی، ایلغار فکری، کاستروگه اۉخشش سقالی و ددیللیگی یوزدن، اۉرتاقلری تماندن «فیدل کاسترو» یا قیسقچه «سرپل فیدلی» لقبی بیلن هم دانگ کوتردی.
شو یوزدن، جنگری گروه‌لر عبدالله اېرکیننی تورلی دسیسه‌لر و توطئه‌لر بیلن اۉلدیرماقچی بۉله‌دیلر. شو پیتلرده، دولت و دولتگه قرشی گروه‌لر اۉز-ارا کېلیشیش اوچون مذاکره قیلماقچی بۉله‌دیلر. بونده اېسه سرپل اولوسوالی رحمتلی خارکش چقیریلگندی. بیراق، اولسوال، آغیر شرایط و وضعیت قلتیسلیگینی سېزیب، عبدالله اېرکین و ملا کریم اربابنی یوبارماقچی بۉلگن. بو در واقع جنگریلر توزگن نوبتده‌گی بیر توزاق اېکن. شو بیلن عبدالله اېرکین، اۉرتاقلری و عایله اعضاءلری نینگ قرشیلیکلریگه قره‌مه‌ی، یخشی نیت بیلن یاوولرنینگ سۉزلریگه ایشانیب، بلغه‌لی یا بلیغلی قیشلاغیگه جنگریلر قاشیگه باره‌دی. ایلک اېرکین و یولداشلری سرخک قیشلاغیگه، کېین اېسه بلغه‌لیگه آلیب باریلگنلر.
بیرینچیده اولر یاوولر تمانیدن یخشی قرشی آلینگن بیراق، کېین اېسه اولرنی نامردلرچه توتقونلب، اوزاقراق قیشلاق «آدرینگ»گه آلیب باره‌دیلر. اولر نینگ اۉلدیریلیش رېجه‌سیدن اولوسواللیک خبردار بۉلیب، یاش اولوغلرنی یاوولر یانیگه یوباره‌دی. بیراق جنگریلر، ایریم مسله‌لرنی سۉره‌ب، کېین قۉیبېریشنی سۉز بېره‌دیلر. شونده ارباب ملا کریم اېسه، اۉرتاغی بۉلگن ارباب خیر محمد خوالی و یقینلری اره‌له‌شووی و اولرنینگ ضمانتی بیلن مقرر اۉلومدن قوتیله‌دی. بیراق، اوشبو مشئوم توطئه‌ده، عبدالله اېرکین 1359 ییلیده 33 یاشیده میزبان قومندان تماندن اۉلدیریله‌دی. جنازه‌سینی هم قیشلاق نینگ بیر چېتیده بۉلگن بیر چوقورگه کۉمه‌دیلر. قیشلاقده یشه‌ب تورگن و آته‌سی نینگ اۉقووچیلری بۉلگن بیر نېچه کیشی بۉلیب اۉتگن واقعه‌دن خبر تاپیب، رحمتلی اېرکین نینگ جسدینی آلیب، جنازه نمازی اۉقیب، اۉشه قیشلاقده قوله‌ی بیر یېرده کۉمه‌دیلر. نېچه کون اۉتیب، اۉشه کیشیلر سرپلگه کېلیب، ماجرانی رحمتلی اېرکین عایله‌سیگه خبر بېره‌دیلر. رحمتلی نینگ یقینلری قیشلاققه باریب، قبرنی کۉریب و بېلگیلب، دعا-فاتحه اۉقیب قیته‌دیلر. نېچه ییلدن سۉنگ، عایله‌سی تماندن قبر تاشی بیتیگیده، توغیلگن، اۉلدیریلگن سنه‌لری و باشقه قیسقه بیلگیلری یازیلیب اۉرنه‌تیله‌دی. او، اویلنگندی، اونینگ بو تورموشیدن اوچ اۉغیل و بیر قیز قالگن.
عبدالله اېرکین نینگ وطن پرورلیگیدن تشقری شاعرلیک، مصنفلیک و موسیقه شیدالیگی یانلری هم بار دیر. او، یاشلیگیدن‌آق شعر و موسیقه‌نی سېوردی. او شعری قریحه‌اېگه‌سی اېدی و موسیقه‌گه نسبتا چوقور قیزیقیشی بار اېدی. موسیقه تۉغریسیده بۉلگن استعدادی او کابل دارلمعلمینیده اۉقیب یورگن چاغلریده کوپراق فرق ایتیلگن و اوستیگه ایشلنگن. بونگه بیرینچی سبب سرپلده صدالریدن انتظار جوزجانی باشچیلیگده‌گی «گلشن آرکستری» بیلن ایشلش و همکارلیک قیلیش، ایکّینچیسی اېسه، کابلده ایریم موسیقیچیلر بیلن بیرگه موسیقه صنعتینی اۉرگنیش اېدی. استعدادلی اېرکین بیرینچیدن تنبورنی اۉزی مشق قیلیب اۉرگنه‌‌باشله‌دی. کابلده‌گی قیسی دیر تنبورچیدن بو چالغوونی اۉرگنیش اېنتیلیشیدن حلیم یارقین، اېرکین نینگ بیوگرافیسیده یازگن. تنبور نواسی بیلن بیرگه ایریم پیتلر خِیرگاهی(زمزمه) هم قیلیب تورردی. او، رحمتلی قاری محمد عظیم عظیمی نینگ «بالاخانه»گه مشهور قوناغیده تنبوری بیلن کېلیب تورردی. اوشبو آرکستر اعضاسی و همکارلری؛ انتظار جورجانی، محمدالله نوری، غفورجان وفا، شفیع عظیمی، محمد اعظم عظیمی، ملا تاج محمد سرپلی، ینگل خان باورلر بیلن موسیقی مشقلری و اجرالریده قۉشیلردی. شو آقیمده عبدالله اېرکین موسیقه بۉییچه ملکه‌سی آشیب، اۉزی هم مستقل کویلشگه باشله‌یدی. اۉرنک تورلی مدنی ییغینلرده و کنسرتلرده قتنشه‌دی و کویله‌یدی.
جوده یاش و نامردلرچه اۉلدیریلگن بو کوره‌شچی نینگ روحی شاد و خاطره‌سی منگو یشه‌سین.
آلینگن مبنع: محمد حلیم یارقین مقاله‌سی
