محمد یوسف روانیار، خوشوقت اۉغلی 1328 ییلی سرپل شهری نینگ مرکزی، کیچیک امام محلهسیده اېکینچی یا دهقان بیر عایلهده توغیلگن. روانیار، باشلنغیچ و اۉرته تعلیملرینی 1346 ییلیده سرپل نینگ منهاج سراج مکتبیده بیتیردی. کېین اېسه هرات دارلمعلیمینیده لیسه دورینی اۉقیب، 1349 ییلی توگتدی. او، ایکّی ییل عالی اۉقوونی کابل نینگ عالی دارالمعلمینیده موفقیتلی تماملهدی. سۉنگ، توغیلگن شهری سرپلگه کېلیب، منهاج سراج مکتبیده ادبیات و انگلیس تیلی اۉقیتووچیسی بۉلیب، رسمی ایشگه باشلهدی. رحمتلی یوسف روانیار، 1385 ییلیده، ثور اۉزگریشیگچه منهاج سراج مکتبیده اۉقیتووچی بۉلیب وظیفه بجردی. شو ییلی «انقلابی کېنگش»نینگ تۉرتینچی بویروغی بۉییچه اۉزبېک، تورکمن و باشقه اوچینچی تیللرگه رسمیت بېریلگندن سۉنگ، مکتبلر، بیلیم یورتلری، رادیو-تلویزیون، مطبوعات و باشقه یېتکرمهلرده اینیقسه تورلی ییغینلرده اۉقیش، یازیش، سۉزلش، کویلش، نشرات و یاینلرگه یۉل آچیلدی.
شونینگدېک، افغانستان رادیو-تلویزیونیده محمد ظاهرشاه حاکمیتی اداغلریده اۉزبېک و تورکمن تیللریگه قیسقه 15 دقیقهلیک نشراتگه رخصت بېریلگندی. بیراق، سردار داوود خان حاکمیتی زمانیده اېسه، شو 15 دقیقهلیک قیسقه نشرات هم یاپیلگندی. «انقلابی کېنگش»نینگ تۉرتینچی بویروغی اساسیده، افغانستان رادیو-تلویزیون و معارف وزیرلیگده اۉزبېک و تورکمن بۉلیملری آچیلدی. شونده، محمد یوسف روانیار؛ رادیو، سیف الدین نوری اېسه، معارف وزیرلیگیده، تالیف و ترجمه ریاستی اۉزبېک بۉلیمیده ایشلش اوچون کابلگه چقیریلدیلر. محمد یوسف روانیار اېسه، کابل مکتبلریدن بیریده رسمی اۉقیتووچیلیک بیلن بیرگه، رادیوده بیتیم اساسیده ایشگه باشلهدی. روانیار، شو ایشنی دیېرلی دکتور نجیب الله حاکمیتی نینگ اداغیگچه دوام اېتتیردی. مجاهدلر حاکمیتی زمانیده کابلده ایچکی اوروشلر کېسکینلهشیب، کابل خوفسیزلیگی جدی بوزلدی. شونده، روانیار عایلهسی بیلن مزار شریفگه کۉچیشگه مجبور بۉلدی. او، بیر مدت بلخ رادیو-تلویزیونی نینگ اۉزبېک بۉلیمیده ایشلهدی. بیر مدت اۉتیب، او ینگی آچیلگن آیینه تلویزیونی نینگ بیرینچی باشلیغی اۉلهراق تعیینلندی. روانیار، ژورنالیزیم بیلیمی همده رادیو-تلویزیونده آرتتیرگن عملی تجربهلری نېگیزیده، اوشبو ینگی ایشگه باشلهگن تلویزیون ایشلری و همکارلرینی موفقیتلی باشقردی. او نېچه ییلدن سۉنگ، کابلده ینگی آچیلگن ایینه تلویزیون بۉلیمی نینگ مسوولی صفتیده تعیینلندی. بیر مدتدن سۉنگ، مزارشریفگه عایلهسی نینگ یانیگه باردی و بلخ اطلاعات و فرهنگ ریاستیده باختر آژانس مدیری بۉلیب ایشلهدی. او، رسمی ایشدن هجری 1396 ییلی تقاعد قیلگونچه شو ایشگه دوام اېتدی.
روانیار نینگ ایزلرینی شعر، بدیعی نثر و ژورنالیستیک فعالیتلریده کوزهتیب بیلهآلهمیز.
بو حقده یارقین جنابلری شوندهی دېدی: “محمد یوسف روانیار اۉشه مکتب دوریدنآق اۉتکیر ذهن و یخشی استعدادگه اېگه اېدی. اینیقسه ریاضی و ادبیاتگه ذوقی و استعدادی کۉپ اېدی. مهتیماتیکهده میهسی جوده یخشی ایشلردی. ریاضی اۉقیتووچیلریمیز اېسه اونی آلمان نینگ مشهور مهتیماتیکهچیسی کارل فریدیش گاوس آتیگه اتهب، «گاوس» دېب خطاب قیلدیلر.
محمد یوسف نینگ مکتب دوریده بیرینچی سوی آتی «بورگوت» اېدی. کېین اېسه، «روانیار»نی اۉزیگه تخلص تنلهدی و عمری نینگ اداغیگچه اوشبو سوی آتی بیلن قلم تیبرهتدی، ایجاد قیلدی و یشهدی. منهاج سراج اۉرته مکتبی دوریده، نېچه کیشی صنفداشلر دایم بیرگه درس اۉقیب، همکارلیک و صمیمی اۉرتاقلیک مناسبتیده اېدیک. بولر: محمد یوسف روانیار، محمد اسماعیل فکور، محمد اکبر حیدری، سید عیسی آسیابادلیک، خلیفه عبدالحد اۉغلی محمد محسن، محمد یحیی روشنا و حلیم یارقین. آتلری یوقاریده اېسلنگن اۉرتاقلر کۉپراق روانیار نینگ اوییده تۉپلهنیب، صحبتلر و ایریم مشغولاتلر قیلردیک. بیز انه شو دوردن باشلب، جوده کۉپ کتاب مطالعه قیلیب، بیلگیلر و آنگیمیزنی اۉستیریشگه بېریلیب کېتکن اېدیک. او پیتلرده رحمتلی محمد یحیی حفیظی، محمد قیوم عزیزی, محمد یوسف فایضلرنینگ کتاب و مجلهلری همده اۉزیمیزدهگی بار کتابلردن فایدهلنردیک. مکتبده روانیار باشچیلیگیده ایریم مدنی فعالیتلر هم قیلردیک. جملهدن مکتبیمیز تاریخیده شو دورده (هجری 1346 ییل) بیرینچی قتله «کیهان» آتلی دېواری جریده تملی(اساسی) قۉییلدی. جریده نینگ دیزاینر و خطاطلری اېسه روانیار ،محمد اکبر حیدری و اوشبو قلم اېدیک. یازووچیلری اېسه عموما شو گروپ اۉرتاقلریمیز ایدی.
روانیارنینگ فعالیتلریدن بیری، ایکّی پردهلی بیر نمایشنامهنی گروه اعضاسی اشتراکیده تیارلش اېدی. نمایشنامه متنینینگ یازووچیسی روانیار یا باشقه کیشی اېکنی اېسیمده یۉق، افسوس. بو نمایشنامه اۉشه پیت مکتبیده بیر اۉقیتووچیمیزگه قرشی یۉلگه قۉییلگن اعتراضلر و مکتب باشلیغی نیاز محمد خان قرشیلیگی طفیلی اداغگچه یېتمهی، کۉرگزیش بختیگه اېریشالمهدی. روانیار یخشی شعری قریحه، استعداد و ادبی پارچهلر و قیسقه حکایهلر یازیش قابلیتگه اېگه اېدی. اونینگ بو استعدادلری اینیقسه کابلگه باریب، رادیوده اۉزبېک بۉلیمیده ایشگه باشلهگنی همده «یولدوز» جریدهسیده رویابگه چیقه باشلهدی. او، رادیوده تورلی خبرلر، گزارشلر یازیش بیلن بیرگه، تورلی مناسبتلرده شعرلر و ادبی پارچهلر هم یازیب تورردی. اونینگ یازگن شعرلری اۉزبېک تیلیگه نشراتگه باشلهگن «یولدوز» جریدهسیده چیقیب تورردی.”
روانیار اۉزبېکچه و فارسچه تیللرده شعر یازردی. اونینگ بیر قنچه شعرلریدن عبارت تۉپلمی هم بار. اونینگ شعرلری کلاسیک عروضی وزن و قالبلر همده نیمایی و برماق وزنلرده یازیلگن. مضمون باقمیدن اېسه؛ تورلی اجتماعی، سیاسی، مدنی و شخصی اېسدهلیک و مناسبتلرنی اۉز ایچیده آلگن. رحمتلی روانیار نینگ ایزلرینی بدیعی و پوبلیستیک نثرده هم یققال کۉریشیمیز ممکن. اونینگ بدیعی نثر اۉرنکلری «یولدوز» جریدهسی بېتلریده «آق دریا» یسهمه آتی بیلن نشر اېتیلگن. حلیم یارقین جنابلری بو حقده «افغانستان اۉزبېک بدیعی نثری کرونولوژیسی» تحقیقی مقالهده، سناقلی نثر یازووچیلریمیز قطاری یوسف روانیار آتی و اثرلرینی هم کیریتگن دیر. افغانستان اۉزبېک بدیعی نثرینی مطبوعاتده بیرینچی بۉلیب، استاد رحیم ابراهیم اۉزینینگ «الوان توگون» عنوانلی حکایهسی بیلن باشلب بېرگن. بو یۉنهلیشده ایکّینچی اۉرین اېسه یوسف روانیارنینگ «قرضدار» عنوانلی حکایهسیگه تیگیشلی دیر. اوچینچی اۉرینده اېسه دوکتور شفیقه یارقین دیباج نینگ «ینه کۉروشگونچه» حکایهسی تورهدی.
ملی تویغولی اۉقیتووچی، شاعر، یازووچی و ژورنالیست محمد یوسف روانیار، کسللیک طفیلی هجری قویاش 1405 ییلی 2026 ییلی نینگ می آیی 25. بیلن برابر 77 یاشده مزارشریفده وفات اېتدی و اۉشه یېرده دفن اېتیلدی.
اونینگ قالدیرگن معنوی میراثی، ژورنالیستیک یۉلی و ایسدهلیکلری ابدیأ تاریخیمیزده اوز ایزینی قالدیریب، منگو یشهسین. روانیار نینگ اۉرنی اوچماغدن بۉلسین.
